"Ilm – insonni yuksaklikka olib boradigan yoʻldir." — Alisher Navoiy

Universitet kutubxonasi

XURSHID DAVRON IJODIDA AYOL OBRAZINING O‘ZGACHA IFODASI

XURSHID DAVRON IJODIDA AYOL OBRAZINING O‘ZGACHA IFODASI

Xurshid Davron o‘zbek adabiyoti rivojiga katta hissa qo‘shgan adiblardan biridir. Uning ijodida lirik, epik va dramatik turdagi asarlarni birdek uchratamiz. Shoir sifatida vatan tarixi, ona, ayol, bolalik, tinchlik, ijtimoiy muammolar kabi o‘nlab dolzarb mavzularda qalam tebratgan bo‘lsa, yozuvchi va dramaturg sifatida tarixiy qahramonlarimizning badiiy timsollarni yaratishda o‘ziga xos uslubni tanlaganiga guvoh bo‘lamiz. Badiiy obraz vositasida ijodkor real hayotdagi kishilarning ayrim xususiyatlarini umumlashtirgan holda yaxlit figurani yaratadi yohud tarixiy shaxslarning ma’lum qirralarini takomiliga yetkazib badiiy obraz darajasiga olib chiqadi. Uning asarlarida oddiy dehqon obrazidan tortib buyuk daholarning xarakterlarigacha uchratamiz. Bunda yozuvchining kuzatishlari, xayol dunyosi, hayot falsafasi, olam va odam haqidagi qarashlari yetakchi ahamiyat kasb etadi. Badiiy obrazning mohiyati, kishilar ruhiyatida uyg‘otgan emotsional ta’siri, dialoglari, atrofidagi voqealarga munosabati asar muvaffaqiyatini ta’minlaydi. Ijodkor obyektiv olamni idrok etish va subyektiv ijodiy tafakkurni oʻzaro dialektik uygʻunlikda birlashtiradi. Buning natijasida, mavjud obyektning tashqi belgilari bilan birga, uning ichki mohiyati, estetik qiymati va umuminsoniy ahamiyati yorqin ochiladi. Shu bois, badiiy obraz real voqelikning oddiy aks ettirilishi emas, balki uning chuqur va umumlashtirilgan badiiy modeli hisoblanadi.